Arbeidswetgewing stel streng vereistes waaraan werkgewers moet voldoen en werkgewers voel dikwels dat hulle aan die kortste ent trek. Werkgewers moet egter besef dat hulle baie regte in die werksplek het, maar ook die verantwoordelikheid het om hierdie regte toe te pas.

Werkgewers kan aanspraak maak op die volgende regte in die werksplek:

Werknemers se fudisiêre verpligting

Werknemers het ’n fudisiêre verpligting om deurlopend in belang van die werkgewer op te tree. Die verhouding tussen ’n werkgewer en werknemer is op wedersydse voordele en respek geskoei. Met indiensname onderneem die werknemer om deurlopend in goeie trou op te tree en die werkgewer se besigheidsbelange te bevorder.

Enige aktiwiteit wat ’n negatiewe impak op die werkgewer-werknemer vertrouensverhouding het, moet in ’n baie ernstige lig beskou word. Tipiese wangedrag wat hiermee verband hou, sluit in korrupsie, afpersing, vals getuienis, vals verklarings, bedrog, diefstal, ongemagtigde besit of wanaanwending van eiendom, en die openbaarmaking of verskaffing van vertroulike inligting.

Elke werknemer het die verpligting om enige afwykings van die werkgewer se dissiplinêre kode dadelik aan te meld. Indien die werknemer bewus is van ongerymdhede in die werksplek en dit nie aanmeld nie, kan die werkgewer tugstappe teenoor hierdie werknemer instel.

’n Vasgestelde standaard

Dit is die werkgewer se reg om beheer in die werksplek uit te oefen met betrekking tot werksprestasie. Dit is belangrik dat die werkgewer duidelike standaarde in terme van gehalte en hoeveelheid daarstel waaraan werknemers moet voldoen. Werkgewers moet werknemers deurlopend evalueer sodat enige swak werksprestasie dadelik geïdentifiseer en hanteer kan word.

Instel van reëls

Duidelike reëls en riglyne beperk wrywing en misverstande, wat produktiwiteit en ’n positiewe werksomgewing bevorder. Elke werksplek is egter uniek en daar ontstaan dikwels ’n behoefte aan spesifieke reëls om orde en struktuur in die werksplek te skep. Reëls kan ingestel word deur die dienskontrak, beleide en prosedures.

Beleide word nie deur arbeidswetgewing onderskryf nie, maar stel die werkgewer se eie reëls in die werksplek. Hierdie reëls moet redelik wees. Tipiese beleide sluit in ’n rookbeleid, selfoonbeleid, higiënebeleid en alkoholbeleid.

’n Prosedure is ’n vasgestelde of amptelike manier om ’n situasie te hanteer, soos byvoorbeeld die stappe wat gevolg moet word met betrekking tot griewe, aansoeke om verlof, ens.

Toepas van dissipline

Elke werksplek moet ’n relevante dissiplinêre kode hê, wat verseker dat daar duidelike reëls (met toepaslike sanksies) in die werksplek is wat werknemers kan volg. Wanneer werknemers hierdie reëls oortree, het die werkgewer dan die reg om op te tree.

Daar is verskillende tipes wangedrag in die werksplek, wat wissel van minder ernstige oortredings tot baie ernstige oortredings. Die erns van die oortreding word beïnvloed deur die werknemer se tipe werk en verantwoordelikheid, die (moontlike) gevolge van die oortreding, asook die impak van die oortreding op die werkgewer-werknemer vertrouensverhouding.

In minder ernstige oortredings moet die werkgewer progressiewe dissipline toepas deur skriftelike waarskuwings. Wanneer die oortredings van ’n ernstiger aard is, moet ’n formele proses gevolg word en ’n tugverhoor gehou word. Werkgewers moet daarop let om dissipline konsekwent toe te pas om diskriminasie te vermy.

Om “nee” te sê

Werkgewers het die reg om versoeke te weier op grond van operasionele vereistes. Hierdie versoeke verwys na aansoeke om verlof, asook vergunnings soos byvoorbeeld ’n lening. Die werkgewer moet egter billik wees en konsekwent optree.

Aanpassing van diensvoorwaardes

Operasionele vereistes kan werkgewers noop om hul diensvoorwaardes aan te pas om ’n koste-doeltreffende omgewing te skep en te verseker dat die besigheid mededingend in die mark kan bly. Hierdie veranderinge mag onder geen omstandighede eensydig gemaak word nie en ’n streng prosedure moet gevolg word.

Dit is belangrik dat werkgewers proaktief optree deur duidelike reëls in die werksplek in te stel en korrekte prosedures te volg met betrekking tot alle arbeidsregtelike aangeleenthede.

ie LWO Werkgewersogranisasie help werkgewers om aan arbeidswetgewing te voldoen en dit tot hulle voordeel te gebruik om hulle besighede te beskerm. As ‘n geregistreerde werkgewersorganisasie by die Departement van Arbeid, het die LWO die reg om lede by die KVBA te verteenwoordig. Kontak die LWO by 086 110 1828 of ansofie@lwo.co.za.