Geskryf deur Phillip Lee, bestuurder veeboerdery-oplossings, Hinterland

Die gebruik van droëseisoen-lekaanvullings is ’n wetenskaplik gefundeerde praktyk wat al vir etlike dekades deur die meeste produsente toegepas word. Die produksie- en reproduktiewe voordele vir diere, asook die ekonomiese gewin vir produsente, is in talle wetenskaplike proewe bewys. Net so is die katastrofiese gevolge van ’n gebrekkige lekstrategie vir diere en produsente ook al telkens uitgelig.

Met die kosteknyptang wat al stywer knyp, moet veeboere toenemend daarop fokus om ekonomies meer doeltreffend te wees in hul lekstrategieë. Daar behoort dus geen twyfel by ’n produsent te bestaan in die oorwig van getuienis ten gunste van strategiese lekaanvullings nie.

In dié artikel word nie gefokus op spesifieke produkte se voor- en nadele nie, en ook nie op die onderskeie praktyke soos tuismeng versus rakprodukte nie. Daar word eerder gekyk na sekere seisoenale slaggate wat soms misgekyk word, en wat te midde van die regte produkkeuse en praktyke steeds die doel van ’n lekprogram kan kelder.

Skielike daling in voedingstatus

Een van die eerste slaggate is die siening dat ons die winter geleidelik binnegaan en dat tyd aan ons kant is. Dit is in baie gevalle nie waar nie – inteendeel, die winter is onvergewensgesind en drasties.

’n Skielike daling in die voedingstatus van weidings, veral met betrekking tot proteïen, vind in die wintermaande plaas. ’n Mens moet bedag wees hierop en verseker dat jy jou lekstrategie betyds aanpas om vir die daling in weiding se gehalte te vergoed. Geen twee opeenvolgende jare is dieselfde nie, en daarom kan ’n mens nie jaar na jaar besluit om op ’n vasgestelde datum oor te skakel na winterlekke nie. Dit verg fyn waarneming aan die kant van die produsent.

Langer winters

Die tweede en moontlik groter slaggat is dat ons winters langer is as wat algemeen aanvaar word. Ons wintertydperk begin vroeër en eindig later, en die groot gevaar lê daarin dat ons geneig is om ons “menslike” seisoene met dié van diere te vergelyk.

Ons is in baie dele van die land tegnies reeds in Maart in ’n wintertydperk. Hoewel die dagtemperature dan nog relatief hoog is, kan ’n mens sien dat die weidings se proteïenaanbod dan reeds nie meer aan diere se proteïenbehoeftes voldoen nie.

Wanneer ’n mens teen die einde van September of begin Oktober die winterjasse en wolkomberse wegpak en die koms van die “somer” geniet, is dit in die dier se wêreld egter die klimaks van die winter. Waak dus teen die voortydige onttrekking van winterlekke, wanneer diere se behoefte juis op sy hoogste is.

Natuurlike hulpbronne

Nog ’n slaggat is om nie die bydrae van die natuurlike hulpbronaanbod (weidings) te oorbeklemtoon nie. Geen lekstrategie kan vir ’n gebrekkige hulpbronaanbod vergoed nie en wanneer lekke weidings begin vervang, raak dit ’n baie duur oefening – nie net in hoë lekkoste nie, maar ook in verliese vanweë substandaard diereprestasie.

Volg dus ’n konserwatiewe benadering tot die voedingstatus van weidings en die meegaande veeladings, veral laat in die droë seisoen, wanneer die veld redelik uitgevreet is. In die praktyk sien ’n mens steeds dat te min lekbakke uitgesit word en dat goeie lekstrategieë soms ongedaan gemaak word omdat diere nie die aanbevole lekinnames kry nie.

Navorsing het getoon dat tot 25% van die diere in sekere gevalle nie die regte hoeveelheid lek inneem nie en 10% van die diere geen lek inneem nie, as gevolg van mededinging.

Begrip van die seisoen

Dit is duidelik dat suksesvolle droëseisoen-lekaanvullings nie net van die keuse van die regte produk met die korrekte samestelling afhang om belangrike tekorte ekonomies en strategies aan te vul nie, maar ook ’n duidelike begrip vereis van die seisoen waarin jy jouself bevind.

Nog belangriker is ’n duidelike begrip van die seisoen waarin die diere hulself bevind en wat die produksieverwagting op dié spesifieke tydstip is. Op grond daarvan word dan ’n lekstrategie gevolg wat gesinkroniseer is met die seisoen, die produksiestatus van die diere en die werklike bydrae van die natuurlike hulpbronne.

Vir meer inligting, kontak Phillip Lee by 082 971 8692 of epos Phillip.Lee@Hinterland.co.za. Besoek ook www.hinterland.co.za.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here