Die ultra-vinnige geel besproeiingsbaster, P1197YHR asook P1197R en P1197, is die afgelope seisoen vir die eerste keer in Suid-Afrika aangeplant. Dit volg op indrukwekkende prestasies in die VSA van tot 33 ton/ha in opbrengskompetisies.

Die geskiedenis het al bewys dat kultivars van elders wat hier getoets word, as gevolg van geografiese voorkeure vir grond- en klimaatstoestande nie altyd dieselfde prestasie handhaaf nie. Die verrassing was dus aangenaam met strooptyd toe die kultivar wel uitstekend presteer het in vergelyking met bewese bestaande kultivars in Suid-Afrika. Dit is ook redelik wyd in die besproeiingsgebiede geplaas en het konstant presteer oor ’n wye reeks grondsoorte.

Plantestand en plantgrootte

Omdat die kultivar as ’n ultra-kort groeier beskou word, is tussen 90 000 en 100 000 plante per hektaar aangeplant. Die kultivar presteer geweldig goed onder besproeiing en ook teen hierdie populasies. Plantestande sal die komende seisoen meer breedvoerig ondersoek word.

Die plantgrootte is medium en die kop:plant-verhouding is ongeveer 40%. Die plant droog egter baie vinnig af aan die einde en krimp heelwat ineen. Dit is hier waar die kultivar se spoed eintlik tot sy reg kom.

Die afgedroogde plante is relatief klein en verloor teen strooptyd baie plantmateriaal bokant die koppe. Hierdie kultivar moet dus betyds gestroop word om te verhoed dat die plant te droog word, degenereer en koppe kan verloor.

Omdat die algemene rywydte onder besproeiing 0,75m is, sal ’n stand van 95 000 ideaal wees, terwyl nie minder nie as 90 000 in 0,91m rye aangeplant kan word. Die stand onder vol besproeiing moet nie laer as 90 000 wees nie, anders kan opbrengs afneem omdat daar minder kompensasie op kopgrootte by P1197 voorkom as by ander kultivars soos 31D22YR.

Opbrengspotensiaal

Tydens die 2018/19-seisoen is P1197YHR ingesluit by ’n redelike aantal proewe in die Noord-Kaap besproeiingsgebied. Die opbrengsdata het sy prestasie bevestig deurdat die kultivar bykans al die proewe gewen het of baie naby aan die wenkultivar presteer het, waar dit ingesluit was (sien Figuur 1).

Figuur 1: Gemiddelde opbrengste behaal in die 2018-19 seisoen (aangedui in wit blokkie bo die histogram in ton/ha – die oranje blokkie dui die aantal proewe aan terwyl die geel blokkie gemiddelde vog by stroop aandui).

Staygreen

P1197 het ’n baie goeie ‘staygreen’-eienskap wat verseker dat fotosintaat vir langer na die pitte gekanaliseer word. Hierdie baster moet bestuur word. Deur byvoorbeeld rooispinmyt so goed moontlik te beheer, kan die volle opbrengspotensiaal verseker word.

Stamsterkte

Kultivareienskappe word op ’n skaal van 1 tot 9 beoordeel, waar 1 swak of min is en 9 goed of baie. Vir stamsterkte asook staanvermoë word 8 toegeken, wat dit twee baie positiewe eienskappe vir ’n besproeiingsbaster maak. Soos reeds genoem word die kop nie te hoog gedra nie, wat omvalrisiko baie klein maak.

Afdroging

In vergelyking met bestaande kultivars tans in gebruik in besproeiing, is die afdroging van P1197YHR besonder vinnig. Hiervoor word ’n 8-syfer toegeken wat die kultivar by uitstek gepas maak vir aanplanting ná koring. Dit is 0,6% droër by stroop (oor tien vergelykings) as bv. P1184YR wat tot dusvêr die vinnigste geel kultivar by PIONEER was.

Siektepakket

Omdat hierdie ’n tipiese “corn-belt” vinnige baster is, sal daar in hoë siektedruk-areas voorkomend bespuit moet word vir blaarsiektes. Soos verwag word syfer 5 vir noordelike blaarskroei, 3 vir grysblaarvlek en 5vir bruinroes toegeken. Kop-en-pluimbrandtoleransie is aanvaarbaar.

Graankwaliteit

P1197 beskik oor ’n baie mooi graan en pitgewig, wat bydra tot goeie opbrengste. In al die proewe was graankwaliteit uitstekend.

Ter opsomming

P1197 is ’n bestuursbaster waarmee produsente uitstekende opbrengste kan behaal. Wanneer jy ’n beperkende faktor soos te min water of katioonwanbalanse in die grond het, is dit waarskynlik nie die regte baster nie. Die baster sal presisieboerdery komplimenteer en die produsent nie teleurstel wat opbrengs betref nie, mits die beperkende faktore uitgesorteer is. – AJ Steyn, Veldagronoom, PIONEER SA

Vir meer inligting skakel 012 683 5721 of epos info.rsa@pioneer.com. Besoek ook die webwerf by www.pioneer.com