Vier tydperke in die skaapproduksiesiklus moet aandag geniet indien die fokus op ’n verhoogde speenpersentasie is. Hierdie vier tydperke is die prikkeltydperk, laatdragtigheidstydperk, vroeëlaktasietydperk en natuurlik die speenstadium.

Die praktyk van prikkelvoeding is gewild omrede dit tot ’n verhoogde ovulasietempo en dus ’n verhoogde lam- en uiteindelik speenpersentasie lei.

Bestuurbare praktyke

Die sukses van prikkelvoeding hang af van die volgende bestuurbare praktyke:

  • Prikkeltydperk: Vir die grootste sukses word aanbeveel dat prikkelvoeding vir ten minste drie weke (minimum 17 dae) voor paring aan ooie voorsien moet word, sodat die ooie se gewig met sowat 100 tot 250g per ooi per dag toeneem en ’n kondisietelling (KT) van 3,5 met paartyd bereik word. Die prikkelvoeding moet verder vir ’n tydperk van drie weke gedurende die paarseisoen voorsien word, sodat twee estrussiklusse binne dié stadium val en elke ooi die geleentheid het om beset te raak.
  • Paringsgewig: Die ooie se paringsgewig moet so hoog as moontlik wees sonder dat hulle oorvet raak. Vir elke ekstra kilogram toename met paring, kan ’n 1,5 tot 2% toename in lampersentasie verwag word.
  • Jong ooie: Prikkelvoeding vir jong ooie is voordelig en verseker dat hulle die regte liggaamsgewig (op die ouderdom van twaalf maande 60% en op die ouderdom van 18 maande 80% van hul volwasse liggaamsgewig) met paring bereik om maksimum besetting te verseker.
  • Die vlak van voeding: Ongeag die voedingstowwe wat deur die prikkelvoer voorsien word, moet die voer ’n verhoogde vlak van voeding realiseer om die nodige prikkeleffek mee te bring. Indien ooie oorvet is of hul voeding reeds van hoë gehalte is, is die prikkeleffek te min om ’n wesenlike sigbare uitwerking op die lampersentasie te hê. Net so sal die prikkelvoeding ondoeltreffend wees wanneer ooie in swak kondisie is (KT < 2,5). Dit onderstreep die belangrikheid van kondisiebestuur in die kudde.

Ideale liggaamskondisietelling

Die praktiese aanbeveling om ’n liggaamskondisietelling van 3,5, wat die optimale KT vir ovulasietempo is, met paring te bereik, is om die ooie reeds ses tot agt weke voor paring volgens hul liggaamskondisie te punt. Waar fasiliteite dit toelaat, kan die kudde dan volgens hul kondisietelling in groepe verdeel word en hul voeding sodanig aangepas word om die oorgrote aantal ooie met paring in ’n KT van 3,5 te kry.

’n Aanduidergroep kan in elke groep gebruik word om die gemiddelde KT te bepaal. Die kudde sal tipies in die volgende groepe verdeel word: Dié met ’n KT groter as 3,5, wat oorvet sal raak weens prikkelvoeding; dié met ’n KT van 3 wat die beste sal reageer op prikkelvoeding; en dié met ’n KT van minder as 3 wat meer prikkelvoeding moet ontvang om hul kondisie te verbeter.

Vul aan vir ‘n konstante voedingspeil

Hoewel enige vorm van verbeterde voeding soos aangeplante weidings of ’n geskikte aanvulling die nodige prikkel sal verskaf, is die meeste natuurlike veld in Suid-Afrika onvoldoende om aan die ooi se behoeftes vir ’n verhoogde ovulasietempo te voldoen.

Daar kan tydens die paarseisoen aan die ooi se behoeftes voldoen word deur 6420 Nutri Lek Wolskaap 20 (V 12253) vir drie weke voor die paarseisoen teen 200 tot 400g per ooi per dag te voorsien, na gelang van die weiding se gehalte. Dit is belangrik dat die diere vir ’n verdere drie weke ná die begin van die paarseisoen en selfs na die dekseisoen, op dié goeie voedingspeil gehou word, aangesien ’n konstante voedingspeil belangrik is vir die aanhegting en oorlewing van die bevrugte embrio.

Wanneer prikkelvoeding korrek aangewend word, kan ’n verhoging van tussen 10 en 20% in die lampersentasie verwag word, mits daar aan bogenoemde vereistes voldoen word en die kudde se lampersentasie nie meer as 20% hoër is as die gemiddeld vir die bepaalde ras nie. – dr Francois van de Vyver, Nutri Feeds

Vir meer inligting, skakel dr Francois van de Vyver by 018 011 8888 of 083 419 4562, of stuur ’n epos aan fvandevyver@countrybird.co.za.