Die Universiteit Stellenbosch (US)-gemeenskap het met leedwese kennis geneem van die afsterwe van prof Mohammad Karaan, ’n voormalige dekaan van die Fakulteit AgriWetenskappe en voormalige waarnemende US-viserektor. Prof Karaan was ten tye van sy afsterwe verbonde aan die US se Departement van Landbou-ekonomie. 

“Ek is sprakeloos. Dit is werklik skokkende nuus,” sê prof Wim de Villiers, rektor en visekanselier. “Hy was ’n besonder gewaardeerde en geliefde kollega wat nie net by die US nie, maar ook nasionaal en internasionaal, diep spore getrap het. Dit is werklik ’n reuseverlies en ons gedagtes gaan na sy familie uit. Ons wens hulle sterkte toe in hierdie hartseer tyd.”

’n Leier en ’n ware landbouman

Prof Karaan is in 2010 as kommissaris van Suid-Afrika se Nasionale Beplanningskommissie (NBK) aangestel, wat die taak opgelê is om ’n Nasionale Ontwikkelingsplan (NOP) vir die land op te stel.

Hy het voorheen onder meer as die voorsitter van die Nasionale Landboubemarkingsraad, die ministeriële komitee vir landboubemarking in Suid-Afrika en die ministeriële komitee wat die Suid-Afrikaanse Wynbedryftrust ondersoek het, gedien. Hy was ook raadgewer vir die parlementêre portefeuljekomitee vir landbou.

Prof Mohammad Karaan

Hy het vanaf 2010 tot 2015, gedurende sy eerste termyn as lid van die NBK, ’n belangrike rol in die skryf van ’n hoofstuk in die NOP gespeel. Hy het ook vasgestel hoe om ’n geïntegreerde en inklusiewe landelike ekonomie vir Suid-Afrika te vorm. Hy is heraangestel om vir ’n tweede termyn as lid van dié kommissie te dien.

Prof Karaan het tydens sy loopbaan op die direksie van verskeie toonaangewende agri-sakeondernemings gedien.

“Ons eer sy nagedagtenis – as leier, versoener, ware landbouman en vriend,” sê prof Danie Brink, dekaan van die Fakulteit AgriWetenskappe. “Sy afsterwe is ’n absolute verlies vir die landbougemeenskap van Suid-Afrika in die breë, en ook spesifiek vir ons fakulteit.

“Deur sy menswees het hy mense vanuit verskeie kringe byeengebring. Sy hart was in landbou, en hy het in die uitbou daarvan geglo.”

Prof Brink sê die fakulteit sal prof Karaan veral onthou vir sy meelewendheid, die vertroue wat hy in studente, kollegas en persone om hom gestel het, asook sy insig en vermoë om ingewikkelde sake te ontrafel. Sy visie vir die fakulteit, die universiteit, vir landbou én vir Suid-Afrika het ’n blywende impak gehad.

Read this article in English.

Sy bydrae tot sport

Ilhaam Groenewald, hoofdirekteur: Maties Sport, sê Maties Sport en Maties Rugby het ’n groot gees verloor.

“Ons gaan prof Karaan se leierskap, geduld, ongelooflike vermoë om te luister en sy redelikheid mis. Hy het ons toegelaat om anders te dink, groot te droom en ons in uitdagende tye aangemoedig om vorentoe te kyk.

“Hy het groot drome vir ons Maties Rugbyklub gehad, juis vir die rol wat die universiteit speel in die ontwikkeling van rugby deur die fokus op afrigteropleiding en gemeenskapsontwikkeling te plaas.”

Sy voeg by dat hy sedert 2014 ’n groot rol in die hervorming van sport by US gespeel het.

Eer vir prof Karaan as mens

Vir dr John Purchase, HUB van Agbiz, was dit ’n voorreg dat sy pad gereeld en op verskeie gebiede met prof Karaan s’n gekruis het. “Sy baanbrekerswerk by die NBK, sy rol by die Nasionale Landboubemarkingsraad en sy strategiese denke binne die Presidensiële Adviespaneel oor Grondhervorming en Landbou, om maar ’n paar te noem, sal altyd as konstruktief en gesaghebbend onthou word.

“Maar, ek wil eerder my gedagtes op hom as mens toespits. Mohammad was by uitstek nederig, hulpvaardig, ’n mentor en ’n mense mens; iemand wat altyd eers geluister het voordat hy praat. En as hy gepraat het, was dit met gesag en insig.

“Hy was ongelooflik lief vir die landbou, ook omdat hy geglo het dat die landbou, uit alle sektore en bedrywighede in die samelewing, die waardes simboliseer waarna die mensdom moet strewe. Die waardes van verantwoordelik werk met hulpbronne, harde werk in geloof dat jou oeste sal realiseer, nederigheid want jy weet nie wat more sal bring nie, omgee vir mekaar soos buurmanne mekaar help… en so kan ek aangaan.

“Waardes en etiek was besonder sterk by hom ingeprent en dit is ’n les vir baie wat met hom te doen gehad het. Ons sal Mohammad besonder baie in die landbou mis.”

Volgens prof Johan van Rooyen van US, was prof Karaan nie net ’n strategiese denker van formaat nie, maar ook ’n nederige mens. “’n Groot gees gaan verby en ons is baie hartseer. Ons almal, veral in die landbou, gaan sy skerp insigte en menslikheid baie mis. Vir my persoonlik was hy ’n ware steunpilaar.”

Dr Theo de Jager, voorsitter van Saai, het op Twitter die volgende boodskap gedeel: “Ek het ’n jarelange vriend verloor. Hy was ’n oorspronklike denker, ’n ewige student, ’n ware akademikus, ’n filosoof en ’n visioenêre leier. Hy het nie net die bestaande pad gestap nie, maar het ook die plekke waar daar geen pad was nie verken en ’n spoor gelaat. Rus in vrede, prof Karaan.”

Lof vir sy landboubetrokkenheid

Volgens dr Ivan Meyer, minister van landbou in die Wes-Kaap, is die afsterwe van prof Karaan ’n groot skok vir die landbousektor regoor Suid-Afrika. “Hy het ’n leidende rol in die verpakking van die belangrike rol van die landbousektor in die ekonomie van Suid-Afrika gespeel.

“Hy het daarin geslaag om ’n beter begrip van landbou in Suid-Afrika te vestig en sy werk met die opstel van die NOP is ’n konkrete bewys van sy diep insigte oor landbou in ons land. Hy was ’n nederige persoon en die landbousektor het ’n waardige akademikus en leier verloor. Ons innige medelye met sy familie, vriende en kollegas.”

Agri Wes-Kaap het ook in ’n persverklaring hul hartseer oor die nuus van prof Karaan se afsterwe gedeel. “Prof Karaan het ’n lang pad saam met Agri Wes-Kaap gestap en hy was altyd ’n gewaardeerde en waardevolle spreker op ons jaarlikse kongresse, jongboervergaderings en by landbouverenigings. Hy het die kommersiële landbou baie goed verstaan en sy bydrae was enorm.

“Die landbousektor het ’n waardevolle rolspeler verloor en Agri Wes-Kaap sal sy kundigheid mis. Ons gedagtes is by sy familie, kollegas en studente in hierdie moeilike tyd.”

Bennie van Zyl, hoofbestuurder van TLU SA, stem saam dat Suid-Afrika ’n groot gees in landbougeledere verloor het. “Gegewe die werklikhede van die tyd het hy altyd daarna gestreef om te kyk of daar balans gevind kon word tussen die politiek en die ekonomie, met die klem altyd op die ekonomie.

“Hy sal as ’n positiewe rolspeler wat ’n besonderse verhouding met georganiseerde landbou gehandhaaf het, onthou word. Sy heengaan laat gewis ’n groot leemte.”

Vir dr Frikkie Maré van die Departement van Landbou-ekonomie aan die Universiteit van die Vrystaat (UV), het die dood van prof Karaan ook as ’n reuseskok gekom. “Prof Karaan was nie net ’n gesiene figuur in die landbou-ekonomie nie, maar ook in akademia in geheel.

“Ek wil namens UV se departement van landbou-ekonomie ons medelye teenoor sy familie uitspreek. Daar het sowaar ’n groot boom in die landbou én akademie geval.” – Saamgestel deur Hugo Lochner