Vrystaat Landbou (VL) is ernstig besorg oor die toename in plaasaanvalle in die Vrystaat oor die afgelope week. Dit kom nadat ouer produsente die teiken van sodanige aanvalle geword het.

Tommie Esterhuyse, visepresident van VL, meen dit is onaanvaarbaar dat landbouers en hul werkers, wat gedurende die COVID-19-inperking en elke dag kos aan die land voorsien, dan onderwerp word aan sodanige lafhartige en barbaarse optrede.

Landbouers is in ’n toenemende mate besig om binne die reg hulself te beskerm, soos wat die afgelope week in meer as een geval gebeur het. Hierdie optrede word genoodsaak deurdat die regering versuim om sy burgers teen misdadige elemente, wat ook dikwels vanaf buurlande afkomstig is, te beskerm.

Plaasaanvalle gedurende Junie

Gedurende die laaste week van Junie 2020 was daar drie plaasaanvalle in die provinsie, naamlik Kommissiepoort (aangrensend aan Tweespruit), Petrusburg en Zastron. Die aanvalle is elk deur twee tot vyf aanvallers gepleeg wat die slagoffers ernstig aangerand het. Van die slagoffers het beenbreuke opgedoen en moes noodoperasies ondergaan.

Volgens Kempen Nel, die streekveiligheidsverteenwoordiger van VL in die Xhariep-distrik, het boere in die Petrusburg en aangrensende areas baie vinnig gemobiliseer nadat die alarm Vrydagaand 26 Junie ontvang is. Die Polisie het ook vinnig gereageer en alle spesialiste het die toneel bygewoon, opsoek na die drie aanvallers.

Wat ‘n verdere bron van kommer is, is die videobeeldmateriaal wat rondgestuur word van die weerlose slagoffers. Dit is onsensitief en die verspreiding van sodanige materiaal, moontlik sonder toestemming van die slagoffers, kan nie goedgekeur word nie. 

In die Zastron/Rouxville-gebied het die produsent, Gert van der Walt, ná ’n stoeiery met twee aanvallers laatmiddag op Saterdag 27 Junie, daarin geslaag om sy vuurwapen te kry en een van die aanvallers noodlottig te wond – dit volgens Martin de Kock, streekveiligheidsverteenwoordiger van die gebied.

Tydens die aanval in die Kommissiepoort (Tweesprui-gebied) op Sondag 21 Junie, is John Parr, sy vrou, skoonseun en kinders deur vyf aanvallers aangeval. Twee van die aanvallers is noodlottig gewond.

Beroep op landbouers om gereedheidsvlakke op te skerp

VL doen ’n baie ernstige beroep op landbouers wie oor vuurwapens vir selfverdediging beskik, om hul gereedheidsvlakke op te skerp sodat hulle in noodgevalle hulself en hul gesinne kan beskerm.

De Kock en Nel is beide van mening dat produsente in dié onseker tye hul paraatheid moet opskerp, die nodige selfverdedigingswapens moet dra, konstant skietoefeninge moet doen, omdat veiligheid eerstens by die produsent self begin. Hul vermoë om vinnige reaksie te toon deur alarm te maak en hulself te verdedig, het duidelik daartoe bygedra dat aanvallers op die vlug slaan.

Voorsitter van VL se Landelike Veiligheidskomitee, Jakkals le Roux, doen weereens ’n beroep op boere om by ’n landelike beveiligingsplan in hul onderskeie streke in te skakel, om seker te maak dat sodanige plan opgedateer is, dat sektorleiers en reaksiegroeplede opgelei is ten einde misdaadtonele te benader en te bewaar en om slagoffers by te staan.

Waar plaaswagte bestaan, word hul versoek om georganiseerde skietoefeninge in landelike gebiede te reël vir deelname deur boerderygemeenskappe, met inagneming van die voldoening aan COVID-19-regulasies. 

Die polisie is op die hoogste vlak in die provinsie versoek om inoefeninge van die landelike beveiligingstrategie te heraktiveer waar dit in sekere gebiede vanweë die COVID-19-pandemie agterweë gebly het, dat verskerpte wit- en blouligpatrollies van stapel gestuur word, dat landelike beveiligingskoördineerders van die polisie met toegewysde voertuie plaasbesoeke moet aflê, veral aan meer weerlose en ouer produsente, hul gesinne en werkers woonagtig op plase. 

Landbouers moet ook seker maak dat hul kommunikasie- en ondersteuningsnetwerke in plek is en dat elkeen ’n gebeurlikheidsplan het oor hoe opgetree moet word wanneer ’n aanval plaasvind. – Persverklaring, Vrystaat Landbou