Die Vrystaat het die meeste plaasaanvalle van al die provinsies in die onlangse misdaadstatistieke van die derde kwartaal van 2020 tot 2021 gehad – ʼn toename van 53,85%. Die Vrystaat het ʼn toename van 14,1% in moordgevalle en 39,2% in poging tot moord-insidente gedurende dieselfde tydperk gehad. Die onlangse moord- en poging tot moord-syfers is die hoogste in ʼn vyf jaar tydperk. Vrystaat Landbou (VL) beskou die toename as ʼn bewys dat die regering nie die SAPD na behore toerus en beman om misdaad effektief te bestry nie.

Die ernstige geweldsmisdade vorm deel van plaasmoorde en -aanvalle wat uitgewys het dat die Vrystaat die meeste plaasmoorde in ʼn drie maande tydperk vanaf 1 Oktober tot 31 Desember 2020 ervaar het (57,15%). Hoë misdaad-gebiede ten opsigte van plaasaanvalle en -moorde is Bloemfontein (kleinhoewes), Clocolan, Hennenman, Mafube, Odendaalsrus, Viljoenskroon en Virginia.

“Tydens die Covid-19-inperkings met beweging van boere wat ingeperk is, het ons ervaar hoe die regering erns maak om regulasies toe te pas. Ons weier om te aanvaar dat die misdaadgolf wat gemeenskappe terroriseer net eenvoudig so aanvaar moet word. Die herimplementering van die landelike beveiligingstrategie (LBS) met dieselfde erns en politieke wilskrag is eenvoudig en kán gedoen word,” sê dr Jane Buys, veiligheidsrisiko-analis van VL.

Hoewel die gewapende roof syfer met 12,5% gedaal het, het huis- en besigheidsrowe met onderskeidelik 2,7 en 6,8% toegeneem. Hierdie syfers van ernstige geweldsmisdaad, wat onlangs deur die minister van polisie in sy kwartaallikse vrystelling weergegee is, het ʼn direkte impak op alle gemeenskappe, insluitend boerderye, meld Buys.

Toename in veediefstal

Wat veediefstalstatistieke betref, het die minister uitgewys dat 74 947 stuks vee in die drie maande periode gesteel is, waarvan 44,96% skape, 23,29% beeste en 21,37% bokke is. Daar is geen aanduiding gegee rakende die getalle wat per provinsie gesteel is nie, hoewel die Vrystaat die derde hoogste aanmelding van veediefstalmisdryfsyfers in die land het.

Wat egter kommerwekkend is, is dat buiten die 36 dorpe wat ʼn toename van 10% en meer in veediefstal aangedui het, daar nog 25 dorpe wat in ʼn nege maande tydperk vanaf 1 April tot 31 Desember 2020, dieselfde of meer veediefstalsake aangemeld het as wat in die vorige finansiële jaar voorgekom het. Volgens dr Buys moet die dorpe tesame met die top-tien stasies van aanmelding, ernstig prioriteit en aandag geniet in terme van verhoogde misdaadsvoorkomingsaksies en -operasies.

Jakkals le Roux, voorsitter van VL se landelike veiligheidskomitee, meen die feit dat die hersiene LBS nog nie in boerderygemeenskappe in die Vrystaat uitgerol is nie, kan pertinent gesien word in die verhoogde misdaadsyfers wat deur die minister uitgewys is en wat die landbousektor nadelig beïnvloed.

VL versoek die SAPD om tesame met boerderygemeenskappe die LBS met gepaardgaande veiligheidsplanne, verhoogde polisiëringaksies en die daarstel van taakspanne, in landelike gebiede te vestig ten einde verbeterde veiligheid in gemeenskappe daar te stel. – Persverklaring, Vrystaat Landbou